ماده 1 - در این آیین ‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می ‌روند:

-1 قانون: قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز – مصوب 1392- با اصلاحات بعدی آن.

-2 بانک مرکزی: بانک مرکزی جمهوی اسلامی ایران.

-3 مؤسسه اعتباری: بانک یا مؤسسه اعتباری غیربانکی که به موجب قانون یا با مجوز بانک مرکزی تأسیس شده و تحت نظارت بانک مرکزی می‌ باشد.

-4 صرافی: شرکتی که با مجوز بانک مرکزی تأسیس شده و دارای مجوز معتبر از بانک مرکزی است و موضوع فعالیت آن انجام عملیات صرافی می ‌باشد.

-5 گمرک: گمرک جمهوری اسلامی ایران.

-6 سازمان مناطق: سازمان مناطق آزاد تجاری - صنعتی و ویژه اقتصادی.

-7 صادرکننده: شخص حقیقی و حقوقی که وفق پروانه صادراتی گمرک بر اساس قوانین، مقررات و آیین‌ نامه ‌های مربوط نسبت به صادرات کالا اقدام می‌ نماید.

8 (اصلاحی 26ˏ02ˏ1403)- تعهد ارزی صادراتی: میزان ارز معادل حداکثر صد درصد (100 %) ارزش ارزی پروانه‌ های صادراتی کالاها (محصولات) است که صادرکننده بر اساس ضوابط این آیین‌ نامه مکلف به بازگشت آن است.

-9 کارگروه: کارگروه بازگشت ارز حاصل از صادرات.

10 – سامانه ‌های اجرایی: کلیه سامانه ‌های مرتبط با برگشت ارز صادراتی از جمله نظام یکپارچه معاملات ارزی، سامانه نظارت ارز، ثبت مبادلات ارزی، تأمین ارز و سامانه جامع تجارت و سایر سامانه های مرتبط که برای اهداف گوناگون ایجاد و برای ثبت، سازمان ‌دهی و پردازش اطلاعات صادراتی صادرکنندگان هم مورد استفاده قرار می‌ گیرد.

11 (اصلاحی 26ˏ02ˏ1403)- مهلت برگشت ارز: مدت زمانی که صادرکننده ملزم است نسبت به برگشت ارز حاصل از صادرات به ‌منظور رفع تعهد ارزی صادراتی و بهره ‌مندی از مشوق ‌ها و معافیت ‌های مربوط، اقدام نماید.

12 (اصلاحی 26ˏ02ˏ1403)- تعهد ارزی صادراتی سررسید ‌شده: میزان تعهدات ارزی صادراتی که مهلت برگشت ارز حاصل از صادرات آن به پایان رسیده باشد.

-13 روشهای برگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی کشور شامل موارد زیر:

الف - فروش ارز به‌ صورت حواله در سامانه نیما به بانک مرکزی، مؤسسه اعتباری و یا صرافی.

ب - واردات کالا در مقابل صادرات خود.

پ - واگذاری ارز حاصل از صادرات به دیگران (غیر) جهت واردات کالا.

ت - تهاتر کالا به کالا.

ث - فروش ارز به ‌صورت اسکناس به بانک مرکزی، مؤسسه اعتباری و یا صرافی.

ج - بازپرداخت تسهیلات ارزی اعطایی (اعم از اصل، سود و وجه‌ التزام تأخیر تأدیه دین) از محل منابع بانک ‌ها، صندوق توسعه ملی، حساب ذخیره ارزی، تأمین مالی خارجی (فاینانس)، بازتأمین (ریفاینانس)، بانک توسعه اسلامی، بانک توسعه و تجارت اکو، بانک جهانی و سایر منابع تسهیلاتی به تشخیص بانک مرکزی و تأمین ارز سهم ‌الشرکه (آورده) متقاضی صرفاً بابت واردات.

چ - تأدیه بدهی (دیون) ارزی (اعم از اصل و فرع) مرتبط با اعتبارات /بروات اسنادی وارداتی و یا ضمانت‌ نامه‌های ارزی صادره پرداخت شده توسط مؤسسه اعتباری مطابق ضوابط ارزی بانک مرکزی.

تبصره 1 (اصلاحی 26ˏ02ˏ1403)- بانک مرکزی می ‌تواند در اجرای این بند از روش‌ پیمان‌ های پولی دو یا چند جانبه، ریال برون ‌مرزی و ترتیبات پایاپای‌ سازی دو یا چند چند جانبه استفاده نماید.

تبصره 2 (الحاقی 26ˏ02ˏ1403)- بانک مرکزی می ‌تواند بنا به ضرورت، در مورد جزء های (الف) تا (ث) این بند، پس از تصویب در کارگروه، درخصوص تغییر ساز و کار و نسبت‌ ها در هر یک از روش ‌های برگشت ارز با اعلام پیشینی (حداقل یک ماه)، با رعایت قانون اقدام نماید.

-14 نسبت برگشت ارز: نسبت میزان برگشت ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی به یک یا ترکیبی از روش ‌های تعیین شده، به مجموع ارزش تعهد صادراتی سررسید شده.

-15 سامانه جامع تجارت: سامانه نرم ‌افزاری جامع یکپارچه‌ سازی و نظارت بر فرآیند تجارت موضوع ماده (3) آیین نامه اجرایی مواد (5) و (6) قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز موضوع تصویب نامه شماره 46443 /ت51559هـ مورخ 23 /4 /1395.

-16 خدمات بانکی: تمامی خدمات قابل ارائه توسط بانک ‌ها و مؤسسات اعتباری به مشتریان.

-1 ارسال کالا به مقصد عتبات عالیات جهت مصرف و نوسازی و تعمیرات اماکن متبرکه با اخذ تأییدیه از ستاد عتبات عالیات و کارگروه.

-2 ارسال محصول حاصل از پردازش ورود موقت (ماده (51) قانون امور گمرکی) از سرزمین اصلی به مناطق آزاد تجاری - صنعتی و مناطق ویژه اقتصادی به منظور مصرف در آن مناطق، با تأیید سازمان مناطق.

-3 ارسال خون آب (پلاسمای) انسانی به ‌منظور واردات مشتقات مربوط برای مصارف داخلی با تأیید وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی (سازمان غذا و دارو).

4 – ماشین ‌آلات و تجهیزاتی که به ‌منظور استفاده در طرح (پروژه‌)های صادرات خدمات فنی و مهندسی به صورت قرارداد مهندسی، تأمین تجهیزات، اجرا (ای پی سی اف) با انواع قراردادهای ساخت، بهره ‌برداری، انتقال (بی اُتی) صورت می‌ پذیرد تا زمان اتمام طرح (پروژه) و با تأیید کارگروه موضوع ماده (19) آیین ‌نامه اجرایی حمایت از صادرکنندگان خدمات فنی و مهندسی موضوع تصویب نامه شماره 27057 /40527 مورخ 8 /2 /1389 و اصلاحات بعدی آن.

5– هزینه های مرتبط با اتلاف، بازاریابی و فروش و سرمایه گذاری در سایر کشورها با درخواست وزارت صنعت، معدن و تجارت (سازمان توسعه تجارت ایران) و تأیید کارگروه.

6 (الحاقی 29ˏ11ˏ1402)- کمک‌ های امدادی ارسالی به سایر کشورها توسط جمعیت هلال احمر جمهوری اسلامی ایران در چهارچوب اساسنامه جمعیت یاد شده و با تأیید شورای‌ عالی آن.